F.A.M.A JUBILATKA OD MALUCHA DO SENIORA



PL |  EN

KONCERT NA STULECIE URODZIN KAROLA STRYJI

2 lutego 2015 roku minie setna rocznica urodzin prof. Karola Stryji (2 II 1915 – 31 I 1998), spośród dyrektorów Filharmonii Śląskiej uważanego za najbardziej dla niej zasłużonego. To dlatego 25 stycznia 2002 roku filharmoniczną salę koncertową nazwano Jego imieniem. W bezprecedensowej 37-letniej kadencji kierownika artystycznego i dyrektora zbudował prof. Karola Stryja markę Filharmonii Śląskiej jako jednej z najlepszych w kraju i Europie. W 1973 roku utworzył profesjonalny filharmoniczny chór, a w 1981 r. dzisiejszą Śląską Orkiestrę Kameralną. Z Filharmonii Śląskiej uczynił cenioną propagatorkę muzyki naszego czasu. Był Karol Stryja cenionym promotorem nowych utworów Bolesława Szabelskiego, Wojciecha Kilara, Henryka Mikołaja Góreckiego i in. Po zorganizowaniu dwóch krajowych, w roku 1979 zainicjował Międzynarodowy Konkurs Dyrygentów im. Grzegorza Fitelberga w Katowicach i prowadził kolejne aż do śmierci. Dziesiąty odbędzie się w 2017 roku.
Od szesnastu lat na przełomie stycznia i lutego naszą pamięć o Profesorze wyrażamy koncertami Karol Stryja in Memoriam. U ich zarania powtarzaliśmy je w Cieszynie, ale tam już od wielu lat są one odrębnymi w wiosennym terminie, naszymi nadzwyczajnymi propozycjami artystycznymi dla cieszynian.
Na tegoroczny koncert katowicki (piątek 30 stycznia) przygotowujemy wystawę poświęconą osobie i dokonaniom Karola Stryji. Programem koncertu wychowanek Profesora, Mirosław Jacek Błaszczyk tradycyjnie już nawiązuje do idei Karola Stryji prezentowania słuchaczom największych muzycznych dokonań klasyki światowej i polskiej oraz dzieł naszych czasów. Muzyka Hectora Berlioza i Karola Szymanowskiego oraz z Filharmonią Śląską zaprzyjaźnionego Piotra Mossa spełnia ów idiom Karola Stryji. Przy okazji: purystom językowym przypominamy, że w odmianie nazwiska Profesora zachowujemy – zgodnie z wyrażoną za życia jego wolą, co dopuszczają językoznawcy – dawne zasady pisowni (Karola Stryji zamiast Karola Stryi). Obok zaprzyjaźnionego kompozytora mamy też w tym koncercie i od wielu, wielu lat – od czasów Karola Stryji – zaprzyjaźnionego z filharmonikami skrzypka, Romana Lasockiego. Usłyszymy artystę w utworze, który niegdyś z filharmonikami śląskimi pod batutą Karola Stryji nagrał na płytę (do dziś dostępną w ofercie firmy Naxos w ramach serii obejmującej wszystkie dzieła symfoniczne i symfoniczno-wokalne Karola Szymanowskiego). Jako jedno z niewielu nagrań polskich artystów trafiło ono w 2003 roku do 1001 nagrań klasyki, które musisz usłyszeć, zanim umrzesz – wydawnictwa Quintet Publishing Limited, które w Polsce ukazało się nakładem Elipsy – Publicat S.A. pt. 1001 albumów muzyki klasycznej. Jak brytyjski recenzent zauważył, Roman Lasocki i Karol Stryja doskonale rozumieją język muzyczny późnych kompozycji Szymanowskiego: żaden z nich nie ześlizguje się w trywialność w interpretacji elementów ludowych. Równowaga pomiędzy solistą a orkiestrą jest odpowiednia, a wybitne opanowanie tempa zapewnia dwóm głównym punktom kulminacyjnym ich pełną moc. Przekonani, że najnowsza prezentacja koncertu nie ustąpi tamtej legendarnej, najserdeczniej to muzyczne spotkanie w stulecie urodzin Karola Stryji polecamy.


Karol Stryja (1915-1998)
Urodził się w Cieszynie 2 lutego 1915 roku. Studia muzyczne odbył w Śląskim Konserwatorium Muzycznym i w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Katowicach, gdzie w 1951 roku uzyskał dyplom w klasie dyrygentury Grzegorza Fitelberga. Bezpośrednio po studiach podjął działalność dyrygencką. Był profesorem Akademii Muzycznej w Katowicach, gdzie prowadził klasę dyrygentury.
W 1953 roku powołany został na stanowisko kierownika artystycznego i dyrygenta Orkiestry Symfonicznej Filharmonii Śląskiej. Z Filharmonią związany był do roku 1990, pełniąc od 1982 roku funkcje dyrektora naczelnego i artystycznego. W latach 1968-1983 Karol Stryja zajmował ponadto stanowisko dyrektora artystycznego Orkiestry Symfonicznej w Odense (Dania). Tutaj z inicjatywy Profesora wybudowano nową salę koncertową i zorganizowano Międzynarodowy Konkurs Skrzypcowy im. C. Nielsena (od 1980; obecnie to konkurs interdyscyplinarny).
Poprowadził Maestro ponad 900 koncertów w Polsce i około 700 we wszystkich krajach Europy oraz w Kanadzie, USA, Argentynie, Izraelu, Japonii i na Kubie. Dokonał nagrań i prawykonań radiowych i telewizyjnych dla wielu rozgłośni krajowych i zagranicznych. Współpracował z różnorodnymi wytwórniami płytowymi, takimi jak Polskie Nagrania, Wifon, Muza, ORF czy EMI. Ponadto dla firmy Marco Polo- Pacific z Hongkongu dokonał nagrania wszystkich utworów symfonicznych i kantatowo-oratoryjnych Karola Szymanowskiego, łącznie z operą „Król Roger”.
Występował na licznych międzynarodowych festiwalach muzycznych, takich jak Warszawska Jesień, Praska Wiosna, Wratislavia Cantans, a także festiwale w Anglii, Belgii, Bułgarii, Rosji, Szwajcarii oraz Szwecji. W ich trakcie prowadził prawykonania wielu utworów polskiej muzyki współczesnej.
Prowadził liczne kursy mistrzowskie dla młodych dyrygentów, w takich krajach jak Czechy, Izrael, Japonia czy Słowacja. Do jego wybitnych uczniów należą Napoleon Siess, Renard Czajkowski, Czesław Płaczek, Jan W. Hawel, Antoni Duda, Jerzy Kosek, Mirosław J. Błaszczyk, Sławomir Chrzanowski, Wojciech Sąkól.
Karol Stryja był laureatem licznych nagród i kawalerem wielu odznaczeń, w tym Krzyża Wielkiego Orderu Polonia Restituta z Gwiazdą, Nagrody Stowarzyszenia Polskich Artystów Muzyków Orfeusz, Nagrody Związku Kompozytorów Polskich, Nagrody Ministra Kultury i Sztuki, Nagrody Miasta Katowic, czy też bułgarskiego Orderu Cyryla i Metodego I klasy (niezmiernie rzadko przyznawanego obcokrajowcom).
Zmarł 31 stycznia 1998 roku w Katowicach; pochowany został w rodzinnym Cieszynie.
W 2009 roku ze środków Śląskiego Funduszu Filmowego oraz własnych Filharmonii Śląskiej i katowickiego oddziału Telewizji Polskiej S.A. Violetta Rotter-Kozera (scenariusz i reżyseria) zrealizowała film „Karol Stryja. Ślązak, który zdobył świat”.

 

 

30 stycznia 2015, piątek godz. 19.00 T, S
Sala koncertowa im. Karola Stryji, Filharmonia Śląska
Karol Stryja in Memoriam
Orkiestra Symfoniczna i Chór Filharmonii Śląskiej
Chór dziecięcy Państwowej Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej I st. im S. Moniuszki
Mirosław Jacek Błaszczyk – dyrygent
Roman Lasocki – skrzypce
Tomasz Krzysica – tenor
Adam Eibin – organy
Jarosław Wolanin – przygotowanie chóru
Iga Eckert – przygotowanie chóru dziecięcego
Program:
Piotr Moss – Fresque
Karol Szymanowski – II koncert skrzypcowy op. 61
Hector Berlioz – Te Deum

 

Projekt "Rozbudowa Filharmonii Śląskiej w Katowicach" współfinansowany z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Priorytetu XI Kultura i Dziedzictwo Kulturowe, Działania 11.2 -Rozwój oraz poprawa stanu infrastruktury kultury o znaczeniu ponadregionalnym Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko na lata 2007-2013.

NEWSLETTER

Chcesz być powiadamiany o nowościach ?
Zamów newsletter: